Publicatie Dakenraad:

De bewezen kwaliteit van EPDM

Er ligt een strook EPDM op tafel uit 1976. Met volle kracht kan het strookje nog behoorlijk uitgetrokken worden, waarna het weer terugkeert in zijn oude vorm. EPDM dakbedekkingen gaan langer mee dan men denkt. Het vakblad Dakenraad zit aan tafel bij de Verenigde EPDM Systeem Producenten (VESP) en spreekt met VESP-voorzitter Edwin van Dijk en met Benno Nijenhuis van de commissie PR.

In 1968 is het eerste EPDM-dak gelegd op een niet-geïsoleerd garagedak. De dakbanen zijn verlijmd op triplex en betrof destijds een proefdag van DSM. In de jaren zestig was DSM actief bezig om het merk KELTAN® onder de aandacht te brengen. KELTAN® is één van de grondstoffen waaruit EPDM dakbedekking wordt geproduceerd. Om dit te bewerkstelligen was het bedrijf op zoek naar een rubberfabrikant en kwam hierbij uit bij Hertel Rubber Products in Kampen. Uiteindelijk produceerde Hertel in 1968 de eerste HERTALAN® EPDM dakbaan. Deze dakbedekking werd gelegd op het garagedak van een medewerker in Born.

 

“Het waren in 1968 de eerste dakbanen die op de markt kwamen. De daken lagen eind jaren zestig vol met teermastiek, dat ook wel 60 jaar zijn functie kan blijven vervullen. Sinds die tijd is het product EPDM nauwelijks veranderd. Wel zijn de naadverbindingen sterk verbeterd.Het mooiste vind ik nog dat het product toentertijd ook speciaal voordaken is ontwikkeld. Het is daardoorvolledig UV- en ozonbestendig”, zegt Benno Nijenhuis van de PR-commissie van VESP en werkzaam als senior marketing manager bij Carlisle CM Europe. “Carlisle CM is trouwens ontstaan uit Hertel Rubber Products in Kampen, dat die eerste dakbaan produceerde.”

Artikel Dakenraad EPDM

Monitoring

Sinds de aanleg is het proefdak gemonitord. In het EPDM Dakboek lezen we dat er in 2009 voor de tiende keer een monster uit het dak is gesneden. Dit is door het Süddeutsche Kunststoff Zentrum (SKZ) onderzocht. Na 40 jaar bleek de rek bij breuk teruggelopen van 680% naar 205%. Na 30 jaar was de rek bij breuk 340%, na 35 jaar 260%. “Als ondergrens houden we 150% aan. Die waarde is bepaald tijdens SKZ-onderzoek”, zegt Nijenhuis. Omdat het dak in Born niet representatief is voor de huidige geïsoleerde daksystemen, zijn eind jaren negentig bij het Duitse SKZ
verouderingsproeven gedaan om de te verwachten levensduur te kunnen prognosticeren. Dit gebeurde in opdracht van de Duitse rubberindustrie (AKB) en VESP. Het onderzoek stond onder
leiding van Leopold Glück.

Hij vertelt in  in het boek ‘50 jaar EPDM praktijkervaring op het dak’: “Van kunststoffen weten we dat met name temperatuurwisselingen van doorslaggevende invloed zijn opveroudering. Dus we stelden EPDM monsters bloot aan verschillende temperaturen tussen de 80 °C en 110 °C. En dat voor korte en langere periodes van één of enkele dagen tot maar liefst 24 maanden. Andere EPDM-samples gingen de klimaatkast in. Daarin kregen ze niet alleen te maken met hoge temperaturen, ze werden ook continu blootgesteld aan UV-straling. En al die dakbanen ondergingen vervolgens telkens weer mechanische testen.” De meest bepalende waarde voor de kwaliteit van een elastomeer is ‘rek bij breuk’. Glück en zijn team bepaalden een onderwaarde van 150%. Dat wil zeggen: het materiaal wordt als een elastiekje uitgerekt door een machine. Als het breekt voordat het tot anderhalf keer zijn originele lengte is opgerekt, is de maximale levensduur bereikt. “Overigens wil dat niet zeggen dat een materiaal met een rekbaarheid onder de 150% onder normale belasting niet meer zou kunnen dienen als dakbedekking. Maar we wilden een uiterst conservatieve ondergrens hanteren, zodat je weet dat als het materiaal deze omstandigheden aankan, het in alle gevallen nog voldoet.” De EPDM-dakbanen die in de warmtekasten werden getest, bleken nooit onder de 250% rek bij breuk te scoren.

Breed toepassingsgebied

EPDM is door zijn eigenschappen breed toepasbaar. Zo is het materiaal goed te gebruiken bij groen- en tuindaken. “Maar het wordt ook gebruikt om gevelconstructies water- en luchtdicht te maken. Het is ook een alternatief voor bladloodtoepassingen in spouwmuren, rond kozijnen en langs lichtstraten. Er worden dan EPDM-stroken toegepast die zijn gewapend met aluminium. Tot slot is EPDM te gebruiken voor bekleding van goten, maar ook als waterkerende laag in grondwerken of als vijverfolie”, somt Van Dijk de mogelijkheden op. Nijenhuis vult aan: “Een mooi voorbeeld is het hoge Pontsteigergebouw in de Amsterdamse Houthaven. Daar is de gevel met inpandige balkons volledig geprefabriceerd. Om een gegarandeerde water- en luchtdichte schil te krijgen, zijn er geprefabriceerde HERTALAN® EPDM-manchetten en -membranen gebruikt voor de gevelelementen en de inpandige balkons. Alle 1.000 stelkozijnen in de prefab elementen zijn al in de fabriek voorzien van EPDM-manchetten. En alle balkons zijn in het werk voorzien van EPDM-membranen.”

Prefab EPDM dakbedekking
EPDM verwerken

Circulair bouwen met EPDM

Belangrijke vraag tot slot is of EPDM goed te recyclen is. In deze tijd van cradle to cradle en circulair bouwen is dat een belangrijke eigenschap. Benno Nijenhuis reageert: “EPDM is prima te recyclen. Je kunt het devulcaniseren, waarbij je een plastisch materiaal overhoudt, dat weer in de productie is bij te mengen. Dat kan tot 20% van het nieuwe EPDM. Maar weet je wat ons grootste probleem is? Door de lange levensduur komt er bijna geen gebruikt EPDM vrij!” Van Dijk komt met een interessant praktijkvoorbeeld: “Bij een vestiging van Multimate stond een vijftien jaar oud los gebouw met EPDM-dak. Dat gebouw is afgebroken en tegen het hoofdgebouw weer opgebouwd. Het membraan van EPDM was met PU-lijm aan de isolatie verlijmd. Die hebben we losgehaald en het membraan in vier stukken gesneden. Vervolgens is het weer op de aanbouw aangebracht en zijn de losse delen weer aan elkaar gelast. We geven er gewoon weer tien jaar garantie op. Een prachtig voorbeeld van circulair bouwen.”

 

Een uitgebreide versie van dit artikel is eveneens verschenen in Dakenraad nr. 144 met de titel “EPDM verdient een goede verwerker”.

Meer informatie over onze EPDM oplossingen?

Ons team van professionals staat voor u klaar voor een vrijblijvend advies. Vul het contactformulier in en wij nemen contact met u op!